Η σοβαρή αφυδάτωση ορίζεται από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας ως η απώλεια άνω του 10% του σωματικού βάρους σε υγρά και, αν αγνοηθεί, μπορεί να οδηγήσει σε τραυματισμούς ή και θανατηφόρες επιπλοκές, προκαλώντας σπασμούς, καρδιαγγειακές αρρυθμίες ή και υπο-ογκαιμικό σοκ. Συνήθως, βέβαια, η αφυδάτωση προλαμβάνεται σε πρότερα στάδια, χωρίς να φτάσει σε ακραία σημεία. Το θέμα είναι να μπορέσουμε να «διαβάσουμε» σωστά τα σημάδια και να φροντίσουμε ν’ αναπληρώσουμε τα υγρά που μας λείπουν πριν η κατάσταση επιδεινωθεί.
Η δίψα, ο πονοκέφαλος, η κόπωση και το ξηρό στόμα είναι χαρακτηριστικές ενδείξεις ότι πρέπει να πιούμε νερό ή, εναλλακτικά, ένα αθλητικό ποτό χαμηλό σε ζάχαρη και πλούσιο σε ηλεκτρολύτες. Ωστόσο, τα σημάδια της αφυδάτωσης δεν είναι πάντα τόσο προφανή. Λιγότερο γνωστά, κι όμως αξιοπρόσεκτα, είναι και τα εξής έξι σημάδια:
- Κακοσμία του στόματος
Το σάλιο έχει αντιβακτηριακές ιδιότητες, αλλά η αφυδάτωση μπορεί να εμποδίσει τον οργανισμό να παράγει αρκετό. Όπως εξηγούν οι ειδικοί, αν κανείς δεν παράγει αρκετό σάλιο, μπορεί να αναπτυχθούν βακτήρια στο στόμα, και μία από τις παρενέργειες είναι η κακοσμία.
Είναι ο ίδιος λόγος που μπορεί να ξυπνάμε με «πρωινή κακοσμία»: η παραγωγή σάλιου μειώνεται στον ύπνο, επιτρέποντας στα βακτήρια να πολλαπλασιαστούν. Αν εκδηλώνουμε, λοιπόν, ξηροστομία και η αναπνοή μας δεν είναι «φρέσκια», είναι πιθανό να χρειαζόμαστε ενυδάτωση.
- Ξηρό ή κοκκινισμένο δέρμα
Μια συχνή παρανόηση είναι το ότι οι αφυδατωμένοι άνθρωποι ιδρώνουν πολύ. Στην πραγματικότητα, καθώς εξελίσσεται η αφυδάτωση, το δέρμα γίνεται πολύ ξηρό και μπορεί να φαίνεται κοκκινισμένο. Επιπλέον, ένα ακόμη σημαντικό σύμπτωμα είναι η απώλεια ελαστικότητας του δέρματος. Αν το τσιμπήσουμε και αργήσει να επανέλθει, ίσως θα πρέπει να σκεφτούμε την πιθανότητα αφυδάτωσης.
- Μυϊκές κράμπες (συχνά λόγω ζέστης)
Όταν το σώμα χάνει αρκετά υγρά, δεν μπορεί να ρυθμίσει σωστά τη θερμοκρασία του, οδηγώντας σε θερμική καταπόνηση. Σύμφωνα με τους ειδικούς, όσο πιο πολύ ζεσταίνεται το σώμα, τόσο αυξάνεται και η πιθανότητα για κράμπες. Οι αλλαγές στους ηλεκτρολύτες, όπως το νάτριο και το κάλιο, μπορούν να συμβάλουν επίσης.
Μετά την άσκηση, τα ποτά με ηλεκτρολύτες μπορεί να βοηθήσουν περισσότερο από το απλό νερό στην πρόληψη κραμπών.
- Πυρετός και ρίγη
Άλλα συμπτώματα θερμικής καταπόνησης είναι ο πυρετός και τα ρίγη. Η υπερβολική εφίδρωση σε συνδυασμό με κρύο δέρμα μπορεί να υποδηλώνουν εξάντληση από τη ζέστη.
Ο πυρετός επιδεινώνει την αφυδάτωση. Αν η θερμοκρασία του σώματος παραμείνει ψηλή, το δέρμα γίνεται ζεστό, ξηρό και κοκκινισμένο. Σε αυτή την περίπτωση, απαιτείται άμεση ρύθμιση της θερμοκρασίας και ιατρική βοήθεια.
Τα παιδιά και τα βρέφη είναι πιο ευάλωτα σε αυτό, καθώς χάνουν περισσότερα υγρά. Στα βρέφη, σημάδια αφυδάτωσης περιλαμβάνουν απουσία δακρύων, λιγότερες βρεγμένες πάνες ή «μαλακό» σημείο στο κεφάλι.
- Επιθυμία για φαγητό (και ειδικά γλυκά)
Οι ειδικοί σημειώνουν ότι, όταν κανείς είναι αφυδατωμένος, το σώμα δυσκολεύεται να απελευθερώσει ενέργεια, με αποτέλεσμα να νιώθει λιγούρα. Ειδικότερα η επιθυμία για γλυκά είναι συχνότερη, επειδή το σώμα δυσκολεύεται να απελευθερώσει γλυκόζη από τα αποθέματά του.
- Πονοκέφαλος
Ακόμη και μια ήπια αφυδάτωση μπορεί να προκαλέσει πονοκέφαλο. Αν και οι αιτίες ενός πονοκεφάλου μπορεί να είναι πολλές, η κατανάλωση νερού μπορεί να προσφέρει σημαντική ανακούφιση αν η αιτία είναι η αφυδάτωση.

Είμαστε αφυδατωμένοι ή μήπως συμβαίνει κάτι άλλο;
Αν διψάμε, σημαίνει ότι είμαστε ήδη αφυδατωμένοι. Ωστόσο, η απουσία δίψας δεν σημαίνει απαραίτητα και ότι είμαστε επαρκώς ενυδατωμένοι. Πώς μπορούμε να το διαπιστώσουμε;
– Δοκιμή δέρματος. Τσιμπάμε ελαφρά το δέρμα στο πίσω μέρος του χεριού μας. Αν δεν επανέλθει γρήγορα, μπορεί να είμαστε αφυδατωμένοι.
– Έλεγχος ούρων: Αν είμαστε καλά ενυδατωμένοι, τα ούρα είναι σχεδόν διαυγή με ελαφριά κίτρινη απόχρωση. Το σκούρο κίτρινο ή πορτοκαλί χρώμα είναι προειδοποιητικό σημάδι.
Η σωστή ενυδάτωση
Δεν υπάρχει απόλυτος κανόνας για την κατάλληλη ποσότητα νερού που χρειάζεται να καταναλώνει κανείς καθημερινά, καθώς αυτό εξαρτάται από πολλούς παράγοντες (ηλικία, φύλο, υγεία, πιθανή εγκυμοσύνη).
Γενικά προτείνονται:
- ~ 2,5 λίτρα την ημέρα για τις γυναίκες
- ~ 3,5 λίτρα την ημέρα για τους άνδρες
Πρακτικές συμβουλές
- Να έχουμε πάντα μαζί μας ένα μπουκάλι νερό
- Να προσθέτουμε φρούτα ή φυσικά αρώματα στο νερό, αν δεν μας αρέσει σκέτο
- Να πίνουμε τσάι ή καφέ χωρίς ζάχαρη (με μέτρο)
- Να επιλέγουμε τρόφιμα πλούσια σε νερό (φρούτα, λαχανικά, γιαούρτι)
- Να καταναλώνουμε περισσότερα φρούτα και λαχανικά (πολλά περιέχουν πάνω από 90% νερό)
Σημαντική σημείωση για ηλικιωμένους:
Οι ηλικιωμένοι διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο αφυδάτωσης, λόγω μειωμένης αίσθησης της δίψας, λήψης φαρμάκων ή δυσκολίας πρόσβασης σε νερό. Μια τέτοια χρόνια αφυδάτωση μπορεί να προκαλέσει σύγχυση, χαμηλή πίεση, ζάλη και δυσκοιλιότητα.
Πηγή: https://www.everydayhealth.com/news/unusual-signs-of-dehydration
Health Update Health Update