Health Update Health Update
Η νόσος Αλτσχάιμερ είναι ένας τύπος άνοιας που επηρεάζει σχεδόν 6 εκατομμύρια ανθρώπους στις ΗΠΑ και περισσότερους από 50 εκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως. Αν και είναι ευρύτερα γνωστό ότι η νόσος, ως επί το πλείστον, επηρεάζει ενήλικες ηλικίας 65 ετών και άνω, περίπου ένα 5% διαγιγνώσκεται με Αλτσχάιμερ πρώιμης έναρξης και αφορά σε άτομα που βρίσκονται ηλικιακά στις δεκαετίες των 40 και 50.
Η διάγνωση της νόσου Αλτσχάιμερ πρώιμης έναρξης μπορεί να καθυστερήσει, καθώς οι άνθρωποι αυτής της ηλικίας συνήθως δεν αναζητούν ιατρική βοήθεια, θεωρώντας ότι τα συμπτώματά τους οφείλονται στο στρες. Επιπλέον, πριν από τη διάγνωση της νόσου Αλτσχάιμερ στη μέση ηλικία, πρέπει να αποκλειστούν και άλλες παθήσεις που εμφανίζονται συχνότερα σε αυτή την ηλικιακή ομάδα, όπως π.χ. η πολλαπλή σκλήρυνση.
Τα συμπτώματα της νόσου Αλτσχάιμερ πρώιμης έναρξης
Η νόσος Αλτσχάιμερ αποτελεί τη συχνότερη μορφή άνοιας, η οποία αφορά σε απώλεια λειτουργιών της μνήμης ή άλλων νοητικών ικανοτήτων, οι οποίες επηρεάζουν την καθημερινή ζωή. Στις περιπτώσεις εμφάνισης νόσου Αλτσχάιμερ πρώιμης έναρξης, τα βασικότερα συμπτώματα που εμφανίζει ο ασθενής είναι τα εξής.
Απώλεια μνήμης
Το άτομο αρχίζει να ξεχνάει πράγματα περισσότερο από ό,τι συνήθως. Μπορεί π.χ. να ξεχνάει σημαντικές ημερομηνίες ή γεγονότα. Εάν, δε, αρχίσει να χρειάζεται περισσότερες υπενθυμίσεις για θέματα που το αφορούν, καλό είναι να επικοινωνήσει με έναν ειδικό.
Δυσκολία στον προγραμματισμό και την επίλυση προβλημάτων
Η νόσος Αλτσχάιμερ μπορεί να γίνει πιο εμφανής όταν το άτομο παρουσιάζει δυσκολία στο να καταρτίσει και να ακολουθήσει ένα σχέδιο δράσης ή δείχνει να μπερδεύεται πολύ σε δραστηριότητες που περιλαμβάνουν αριθμούς, π.χ. στη διαχείριση της πληρωμής των μηνιαίων λογαριασμών.
Δυσκολία στην ολοκλήρωση συνηθισμένων καθημερινών δραστηριοτήτων
Το άτομο αντιμετωπίζει προβλήματα συγκέντρωσης, με αποτέλεσμα συνηθισμένες δραστηριότητες που απαιτούν κριτική σκέψη να του παίρνουν περισσότερο χρόνο καθώς η νόσος εξελίσσεται.
Είναι πιθανό, ακόμα, να επηρεαστεί η ικανότητα ασφαλούς οδήγησης. Εάν εσείς ή κάποιο αγαπημένο σας πρόσωπο αρχίσετε να χάνεστε ενώ οδηγείτε σε μια διαδρομή που κάνετε συχνά, αυτό πρέπει να σας χτυπήσει καμπανάκι.
Δυσκολία στον προσδιορισμό του χρόνου ή του τόπου
Το άτομο χάνει την αίσθηση των ημερομηνιών και δεν μπορεί να υπολογίσει σωστά την πάροδο του χρόνου. Καθώς τα συμπτώματα εξελίσσονται, τα άτομα με νόσο Αλτσχάιμερ μπορεί να ξεχνούν όλο και συχνότερα πού βρίσκονται, πώς έφτασαν εκεί ή γιατί βρίσκονται εκεί εξαρχής.
Απώλεια όρασης
Είναι πιθανό το άτομο να εμφανίσει προβλήματα όρασης, τα οποία του προκαλούν και δυσκολία στην ανάγνωση. Δεν αποκλείεται, ακόμα, να αρχίσει να αντιμετωπίζει προβλήματα στην εκτίμηση των αποστάσεων και στη διάκριση των χρωμάτων κατά την οδήγηση.
Δυσκολία στην εύρεση των σωστών λέξεων
Η έναρξη συζητήσεων ή η συμμετοχή του ατόμου σε αυτές αρχίζει να του φαίνεται δύσκολη. Οι συζητήσεις μπορεί να διακόπτονται ξαφνικά, καθώς το άτομο ξεχνάει πώς να ολοκληρώσει μια πρόταση. Επιπλέον, μπορεί να επαναλαμβάνει συχνά πράγματα που έχει ξαναπεί ή και να δυσκολεύεται να βρει τις σωστές λέξεις για συγκεκριμένα αντικείμενα.
Τοποθέτηση αντικειμένων σε λάθος ή ασυνήθιστα σημεία
Το άτομο αρχίζει να τοποθετεί αντικείμενα σε ασυνήθιστα σημεία και, στη συνέχεια, δυσκολεύεται να τα βρει. Το να ξεχνάει πού τοποθέτησε κάποιο αντικείμενο και, παράλληλα, να εκφράζει δυσπιστία απέναντι στους άλλους, θεωρώντας ότι κάποιος του κλέβει τα πράγματα, αποτελεί ένα ακόμα ύποπτο σύμπτωμα.
Δυσκολία στη λήψη αποφάσεων
Κάποιες οικονομικές επιλογές του ατόμου μπορεί να μαρτυρούν προβλήματα στην κρίση, όπως π.χ. το να δαπανήσει μεγάλα χρηματικά ποσά σε τηλεπωλητές.
Είναι πιθανό, επίσης, να αρχίσει να παραμελεί την προσωπική του υγιεινή μειώνοντας τη συχνότητα του μπάνιου και δείχνοντας απροθυμία στην καθημερινή αλλαγή ρούχων.
Αποχή από τις κοινωνικές δραστηριότητες
Το άτομο σταδιακά απέχει όλο και περισσότερο από κοινωνικές εκδηλώσεις ή χόμπι που προηγουμένως τού ήταν σημαντικά. Αυτή η αποχή μπορεί να αυξάνεται καθώς τα συμπτώματα επιδεινώνονται.
Αλλαγές στην προσωπικότητα και τη διάθεση
Είναι πιθανό να εμφανιστούν έντονες αλλαγές στη διάθεση και την προσωπικότητα. Μια αισθητή αλλαγή στη διάθεση μπορεί να περιλαμβάνει σύγχυση, κατάθλιψη, συνεχές άγχος και φόβο. Επιπλέον, μπορεί να αρχίσει να εκνευρίζεται όλο και περισσότερο όταν συμβαίνει κάτι που ξεφεύγει από τη συνηθισμένη του ρουτίνα.
Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο από μια πρώιμη εμφάνιση Αλτσχάιμερ;
Αν και η νόσος Αλτσχάιμερ δεν αποτελεί αναμενόμενο μέρος της γήρανσης, ο κίνδυνος αυξάνεται όσο αυξάνεται και η ηλικία. Είναι χαρακτηριστικό ότι περισσότερο από το 32% των ανθρώπων ηλικίας άνω των 85 ετών έχουν Αλτσχάιμερ.
Ο κίνδυνος μπορεί επίσης να είναι αυξημένος εάν ένας γονέας, αδελφός/ή ή παιδί έχει τη νόσο. Εάν περισσότερα από ένα μέλη της οικογένειας έχουν εμφανίσει Αλτσχάιμερ, ο κίνδυνος αυξάνεται.
Μπορεί να προληφθεί το Αλτσχάιμερ πρώιμης έναρξης;
Η νόσος Αλτσχάιμερ πρώιμης έναρξης δεν μπορεί να προληφθεί, αλλά μπορεί κανείς να μειώσει τον κίνδυνο εμφάνισής της. Ωστόσο, ακόμα κι αν κάποιος λαμβάνει προληπτικά μέτρα, αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα και ότι δεν θα εκδηλώσει τη νόσο.
Οι αλλαγές στον τρόπο ζωής που βοηθούν στη μείωση του κινδύνου περιλαμβάνουν:
- τακτική φυσική δραστηριότητα
- διατροφή υγιεινή για την καρδιά
- ασκήσεις νοητικής ενδυνάμωσης και διαρκή μάθηση
- διατήρηση ενεργής κοινωνικής δραστηριότητας
- αποφυγή τραυματισμών στο κεφάλι.
Πώς διαγιγνώσκεται το Αλτσχάιμερ πρώιμης έναρξης;
Εάν κάποιος δυσκολεύεται να εκτελέσει καθημερινές δραστηριότητες ή παρουσιάζει αυξημένη απώλεια μνήμης, θα πρέπει να απευθυνθεί στον γιατρό του, ο οποίος θα τον παραπέμψει στον κατάλληλο ειδικό για τη νόσο Αλτσχάιμερ. Ιδιαίτερα στην περίπτωση της νόσου πρώιμης έναρξης, τα συμπτώματα μπορεί να φαίνεται ότι σχετίζονται με άλλες αιτίες, όπως το στρες. Χρειάζεται, λοιπόν, προσεκτική παρατήρηση των συμπτωμάτων.
Δεν υπάρχει μία και μοναδική εξέταση για τη διάγνωση της νόσου Αλτσχάιμερ. Ο γιατρός μπορεί να χρησιμοποιήσει πολλά διαφορετικά εργαλεία, όπως:
- ιατρική εξέταση
- νευρολογική εξέταση
- γνωστικά τεστ
- συζήτηση με μέλη της οικογένειας σχετικά με τις αλλαγές που έχουν παρατηρήσει
- εξέταση ιατρικού και οικογενειακού ιστορικού
- εξετάσεις αίματος
- απεικονιστικές εξετάσεις του εγκεφάλου, όπως μαγνητική τομογραφία (MRI), τομογραφία εκπομπής
- ποζιτρονίων (PET scan) ή αξονική τομογραφία (CT).
Πρόσφατες έρευνες επικεντρώθηκαν και σε αιματολογικές εξετάσεις, οι οποίες μπορούν να εντοπίσουν στο αίμα πρωτεΐνες που σχετίζονται με τη νόσο Αλτσχάιμερ. Παρόλο που τα αποτελέσματα είναι ενθαρρυντικά, χρειάζεται περισσότερη έρευνα στον εν λόγω τομέα.
Ποια είναι η πρόγνωση
Τα συμπτώματα της νόσου Αλτσχάιμερ επιδεινώνονται με την πάροδο του χρόνου. Σε πολλές περιπτώσεις, μεσολαβεί διάστημα 2 έως 4 ετών μεταξύ της εμφάνισης των συμπτωμάτων και της επίσημης διάγνωσης από τον γιατρό. Αυτό θεωρείται το πρώτο στάδιο.
Στη συνέχεια, ο ασθενής αρχίζει σταδιακά να εμφανίζει σημάδια των επόμενων σταδίων της νόσου. Αυτή η περίοδος ήπιας γνωστικής διαταραχής μπορεί να διαρκέσει από 2 έως 10 χρόνια. Αν και η έκπτωση είναι αργή, μπορεί να διαφέρει από άνθρωπο σε άνθρωπο.
Κατά το τελικό στάδιο της άνοιας λόγω Αλτσχάιμερ, τα άτομα χάνουν την ανεξαρτησία τους, καθώς δεν είναι πλέον σε θέση να θυμούνται τα ονόματα των αγαπημένων τους και χρειάζονται οπωσδήποτε βοήθεια στις καθημερινές τους δραστηριότητες και σε επίπεδο προσωπικής φροντίδας.
Πηγή: https://www.healthline.com/health/alzheimers-disease/signs-of-early-onset-alzheimers
