Πώς επιδρά ο SARS-CoV-2 σε εγκύους, νεογνά και πλακούντα

Οι έγκυες γυναίκες έχουν μεγαλύτερο κίνδυνο σοβαρής νόσου COVID-19, συγκριτικά με τις γυναίκες που δεν κυοφορούν. Η COVID-19, κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, αυξάνει τον κίνδυνο για πρόωρο τοκετό και προ-εκλαμψία. Επομένως, η κατανόηση της παθοφυσιολογίας της COVID-19 κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης είναι σημαντική, ώστε να βελτιωθεί η αντιμετώπιση και η θεραπευτική προσέγγιση των εγκύων με COVID-19. Με το σοβαρό αυτό θέμα ασχολήθηκε πρόσφατη δημοσίευση των ValeriaGarcia-Flores και συνεργατών στο έγκριτο επιστημονικό περιοδικό Nature Communications.

Όπως σημειώνουν οι ιατροί της Α’ Μαιευτικής – Γυναικολογικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ Γεώργιος Δασκαλάκης και Μαριάννα Θεοδωρά, καθώς και οι ιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, Γιάννης Ντάνασης, Πάνος Μαλανδράκης και Θάνος Δημόπουλος (Πρύτανης ΕΚΠΑ), στην έρευνα αναλύθηκαν τα δεδομένα από 23 εγκύους, από τις οποίες οι 12 ήταν θετικές για τον SARS-CoV-2. Ανάμεσα σε αυτές, οι 8 ήταν ασυμπτωματικές, μία είχε ήπια συμπτώματα και 3 είχαν σοβαρή νόσο COVID-19. Μετά τον τοκετό, οι ερευνητές συνέκριναν την ανοσολογική απόκριση μεταξύ των μητέρων και των νεογέννητων, μελετώντας δείγματα αίματος.

Συνολικά, παρατηρήθηκαν φλεγμονώδεις ανοσολογικές αποκρίσεις τόσο στις μητέρες, όσο και στα νεογέννητα και σε πλακουντιακό ιστό. Πιο συγκεκριμένα, οι έγκυες με SARS-CoV-2 είχαν μειωμένους τίτλους Τ-λεμφοκυττάρων, που συμμετέχουν στην ανοσολογική απόκριση του οργανισμού έναντι των ιών. Οι μητέρες που είχαν COVID-19 κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης ανέπτυξαν αντισώματα έναντι του SARS–CoV-2, ανεξάρτητα από την παρουσία συμπτωμάτων. Σε μερικές από αυτές ανιχνεύτηκαν αντισώματα και στο ομφαλοπλακουντιακό αίμα. Επιπλέον, οι μητέρες με COVID-19 στην εγκυμοσύνη είχαν αυξημένα επίπεδα φλεγμονωδών κυτοκινών στο αίμα (ιντερλευκίνη 8, ιντερλευκίνη 15, ιντερλευκίνη 10), ανεξάρτητα από την παρουσία συμπτωμάτων COVID-19.

Τα νεογνά που γεννήθηκαν από μητέρες με COVID-19 είχαν αυξημένους δείκτες φλεγμονωδών κυτοκινών (ιντερλευκίνη 8), ανεξάρτητα από την παρουσία συμπτωμάτων στις μητέρες, και παρόλο που τα νεογνά δεν είχαν διαγνωσθεί με COVID-19. Επιπρόσθετα, οι πλακούντες των μητέρων με COVID-19 είχαν διαταραγμένους τίτλους ανοσολογικών κυττάρων, παρόλο που δεν ανιχνεύτηκε ο ιός SARS-CoV-2 στον πλακούντα.

Τα ευρήματα αυτά δείχνουν ότι το ανοσολογικό σύστημα των νεογνών επηρεάζεται από τη λοίμωξη COVID-19 στη μητέρα, ακόμα και αν ο ιός SARS-CoV-2 δεν ανιχνεύεται στον πλακούντα. Οι ερευνητές καταλήγουν ότι οι επιπτώσεις της φλεγμονής στο έμβρυο χρήζουν περαιτέρω μελέτη σε βάθος χρόνου.